Jan Brzechwa

    Jan Brzechwa to jeden z popularniejszych w Polsce autorów utworów dla dzieci. Jego wiersze, a także książki, na czele z „Akademią pana Kleksa”, są uwielbiane przez kolejne pokolenia dzieci. Pisał nie tylko dla dzieci - wydawał także wiersze skierowane do starszych odbiorców. Łączyło go kuzynostwo z Bolesławem Leśmianem.

     

    Podstawowe dane:

    • Data i miejsce urodzenia:  15 sierpnia 1898, Żmerynka
    • Data i miejsce śmierci: 2 lipca 1966, Warszawa
    • Popularne dzieła: Akademia Pana Kleksa, Przygody Pana Kleksa, Kaczka Dziwaczka
    • Gatunki literackie: Literatura dla dzieci, Poezja

    Opis autora

    Jan Brzechwa: wiersze, bajki, książki

    Kto podpowiadał, Jak rozmawiać trzeba z psem, wysłał Kaczkę dziwaczkę do praczki kupować pocztowe znaczki, wyjawił Szelmostwa lisa Witalisa, stworzył Akademię Pana Kleksa i wiele utworów, które weszły do kanonu literatury dziecięcej i od pokoleń nieodłącznie kojarzone są z dzieciństwem i latami wczesnoszkolnymi. Na stronie Empiku znajdziesz zbiory wierszy Jana Brzechwy, m.in. z ilustracjami Bohdana Butenko czy przyjaciela poety, Jana Marcina Szancera oraz serię powieści Akademia Pana Kleksa w wersji z ilustracjami lub opracowaniem lektury szkolnej.

    Jan Brzechwa – wiersze i bajki dla dzieci

    Jan Brzechwa, który z zawodu był prawnikiem, a swoje debiutanckie utwory wiązał z działalnością kabaretową, jest najbardziej znany z literatury dziecięcej. Pierwsze tomiki wierszy dla najmłodszych ukazały się w latach 1938 i 1939. Pierwszy był zbiór Tańcowała igła z nitką, który zawierał takie wiersze jak:

    • Nie pieprz Pietrze,
    • Tańcowała igła z nitką,
    • Stonoga,
    • Katar,
    • Indyk,
    • Żuraw i czapla,
    • Śledź,
    • Globus,
    • Żuk,
    • Kłótnia rzek,
    • Rak,
    • Żółwie i krokodyle,
    • Pomidor,
    • Na straganie,
    • Krasnoludki,
    • Jeż,
    • Tydzień,
    • W ZOO,
    • Rzepa i miód,
    • Sum,
    • Sroka.

    Następnie wydana została Kaczka dziwaczka wraz z innymi wierszami. Tom zawierał również utwory:

    • Żaba,
    • Kokoszka smakoszka,
    • Konik polny i boża krówka,
    • Dwie krawcowe,
    • Koziołeczek,
    • Sójka,
    • Stryjek,
    • Mops,
    • Dwie gaduły,
    • Znaki przestankowe,
    • Pytalski,
    • Chrzan,
    • Wrona i ser.

    W 1958 roku aż 134 utwory zostały zgromadzone w tomie Sto bajek podzielonym na 8 kategorii tematycznych: Co w trawie piszczy, Nurka do wody, Lata ptaszek, Gorzkie prawdy, Androny, Po nosie, Wyssane z palca, Prosimy do zwierzyńca. Inne znane utwory Jana Brzechwy to: Przygody pchły szachrajki, Szelmostwa lisa Witalisa i Ptasie plotki. W swoich utworach często wykorzystuje personifikowane postacie zwierzęce. Pojawiają się treści bajkowe, ale też prawdy moralne i przestrogi. W udzielonym Polskiemu Radiu wywiadzie poeta przyznawał, że pragnie, aby jego utwory chętnie czytały zarówno dzieci, jak i dorośli.

    Więcej o życiu i twórczości Brzechwy przeczytasz tutaj: biografia Jana Brzechwy.

    Akademia Pana Kleksa Jana Brzechwy

    W 1946 roku Jan Brzechwa wydał swoją pierwszą powieść Akademia Pana Kleksa, którą współcześnie dołączyła do kanonu lektur szkolnych. W 1961 i 1965 roku powstały kontynuacje: Podróże Pana Kleksa i Tryumf Pana Kleksa. Głównym bohaterem powieści jest nauczyciel w magicznej szkole Pan Kleks oraz jego uczeń, dwunastoletni Adaś Niezgódka. Towarzyszy im zaczarowany szpak Mateusz. W pierwszej części Adaś pisze pamiętnik i tym samym staje się narratorem, który opowiada o tym, co dzieje się w szkole oraz opisuje przygody, jakie przeżywa wraz z innymi uczniami i swoim nauczycielem.

    Powieści doczekały się ekranizacji z lat 80. XX wieku (w reżyserii Krzysztofa Gradowskiego i z muzyką Andrzeja Korzyńskiego) oraz współczesnej wersji filmowej. Stały się również inspiracją dla musicalu.

    więcej
    Filtruj
    Kategorie
    Polecane
    Wybrani autorzy
    • więcej
    Seria
    • więcej
    Wydawnictwo
    • więcej
    Dostępność
    Cena
    Ocena

    Jan Brzechwa - wybrane dzieła

    • Oblicza zmyślone (1926)
    • Talizmany (1929)
    • Trzeci krąg (1932)
    • Piołun i obłok (1935)
    • Tańcowała igła z nitką (1938)
    • Kaczka Dziwaczka (1939)
    • Baśń o korsarzu Palemonie (1945)
    • Akademia pana Kleksa (1946)
    • Pan Drops i jego trupa (1946)
    • Przygody Pchły Szachrajki (1946)
    • Ptasie plotki (1946)
    • Opowiedział dzięcioł sowie (1946)
    • Baśń o stalowym jeżu (1947)
    • Na wyspach Bergamutach (1948)
    • Przygody rycerza Szaławiły (1948)
    • Uczymy się chodzić (1951)
    • Teatr Pietruszki (1953)
    • Brzechwa dzieciom (1953)
    • Wagary (1953)
    • Szelmostwa lisa Witalisa (1953)
    • Bajki i baśnie (1954)
    • Rozstrzygnięcie konkursu (1955)
    • Wiersze wybrane (1955)
    • Magik (1957)
    • Wyssane z nogi (1958)
    • Sto bajek (1958)
    • Gdy owoc dojrzewa (1958)
    • Podróże pana Kleksa (1961)
    • Śmiechu warte (1964)
    • Od baśni do baśni (1965)
    • Tryumf pana Kleksa (1965)
    • Miejsce dla kpiarza (1967)
    • Opowiadania drastyczne (1968)
    • Liryka mego życia (1968)