Spis treści:

Często, gdy słyszy się o kofeinie, od razu na myśl przychodzi kawa. Ma to swoje uzasadnienie, ponieważ rzeczywiście to właśnie ten napój jest najpopularniejszym jej źródłem i zawiera jej najwięcej. A za co tak bardzo ceni się kofeinę? Przede wszystkim pomaga rozbudzić się rano i dodaje energii w ciągu dnia. Pozytywnie wpływa na pracę mózgu, wspiera pamięć i koncentrację. Sprawia też, że mózg wydziela serotoninę, dopaminę i noradrenalinę, a tym samym poprawia się nam humor.

Jednak ze spożyciem kawy trzeba zachować umiar, a szczególnie uważać powinny osoby borykające się z chorobami serca, układu krążenia i układu trawiennego. Wielu lekarzy zaleca też, aby kobiety w ciąży i karmiące piersią również zminimalizowały ilość kofeiny dostarczanej każdego dnia do organizmu. Na szczęście istnieje wiele alternatyw dla kawy, zarówno dla osób, które szukają innego źródła pobudzenia, jak i dla tych, którzy muszą unikać spożywania tego napoju. Poniżej podpowiadamy, co pić zamiast kawy!

Kawa czy herbata – co jest zdrowsze?

Zanim podejmie się decyzję, co będzie lepszym wyborem – kawa czy herbata, warto najpierw dowiedzieć się, jakie substancje zawarte w naparach wpływają na pobudzenie. Są to między innymi:

  • Kofeina – to substancja psychoaktywna, która występuje w kawie. Wchłania się w żołądku, działa szybko i krótko. Kofeina blokuje komunikaty wysyłane z mózgu o potrzebie odpoczynku. Przy okazji wspomaga też koncentrację.
  • Teina – odpowiednik kofeiny, występuje tylko w herbacie. Wchłania się w jelitach, dlatego działa stopniowo (wolniej i dłużej). Często nazywa się ją kofeiną w kontekście herbat, ponieważ pod względem chemicznym obie te substancje są takie same.
  • L-teanina (teanina) – jest to aminokwas występujący w herbacie. Nie pobudza, ale poprawia koncentrację. Teanina redukuje stres i relaksuje, łagodzi działanie kofeiny.

Jednym z najpopularniejszych zamienników kawy jest czarna herbata, która zawiera teinę. Przyjmuje się, że filiżanka czarnej herbaty o pojemności 150 ml zawiera ok. 32 mg kofeiny, podczas gdy filiżanka parzonej czarnej kawy ma 60-140 mg kofeiny (w zależności od proporcji kawy i wody). Ale uwaga! Wbrew powszechnemu myśleniu to nie długo parzona mocna herbata pobudza, ale ta, która parzona jest krótko. Tylko taka ma największe właściwości pobudzające. Natomiast dłużej parzona działa uspokajająco i wyciszająco.

Jest też inny wybór. Można sięgnąć np. po zieloną herbatę. Ma ona aż 3 razy mniej kofeiny niż kawa – ok. 20-35 mg w filiżance, ale zawiera dużo poprawiającej koncentrację L-teaniny. Jeśli zależy ci na działaniu pobudzającym, warto wypić napar z pierwszego parzenia. Drugie i trzecie sprawi, że zielona herbata zadziała uspokajająco.   

 

Promocja
Herbata zielona Kiwi Garden mix 300 g
Herbata zielona Kiwi Garden mix 300 g Kiwi Garden
5/5
Gwarancja najniższej ceny
52,00 zł
Promocja

55,64 zł -  najniższa cena

58,00 zł -  cena regularna

Promocja
Herbata zielona Kiwi Garden jaśminowa 100 g
Herbata zielona Kiwi Garden jaśminowa 100 g Kiwi Garden
4/5
Gwarancja najniższej ceny
19,80 zł
Promocja

22,00 zł (-10%) -  najniższa cena

22,00 zł (-10%) -  cena regularna

Megacena
Herbata czarna Dilmah klasyczna 100 szt.
Herbata czarna Dilmah klasyczna 100 szt. Dilmah
4.5/5
Gwarancja najniższej ceny
24,14 zł

 

Yerba mate – rytuał zamiast porannej kawy

Ciekawą alternatywą dla kawy jest yerba mate. Ten naturalny napar przyrządzany z liści ostrokrzewu paragwajskiego ma silnie pobudzające właściwości, chociaż ma mniej kofeiny niż kawa. Wynika to z faktu, że yerba mate zawiera cenne substancje, dzięki którym kofeina działa lepiej i dłużej.

Dodatkowo przygotowanie yerba mate można potraktować jako poranny rytuał. Liście zalewa się w specjalnej czarce, a pije się je za pomocą słomki, zakończonej drobną siateczką. Dzięki temu fusy nie przeszkadzają podczas picia. Yerbę można zalewać nawet kilkukrotnie – nie traci tak szybko smaku, a nawet z czasem jej aromat zmienia się, przez co można ją smakować przez długie godziny. Jest to rozwiązanie, które na pewno docenią osoby, preferujące sączenie gorącego napoju przez dłuższy czas. 

 

Matcha – zdrowa jak zielona herbata, pobudzająca jak kofeina

Matcha to nic innego jak zielona herbata. Powstaje jednak w specjalnych warunkach. Roślinie dawkuje się światło w bardzo małych ilościach, dzięki czemu jej liście stają się mocniej nasycone chlorofilem. To właśnie dlatego ma ona silne właściwości antyoksydacyjne. Po zbiorze suszy się je i mieli na drobny proszek. Tak własnie powstaje, obecnie niezwykle modna, matcha. Zawartość kofeiny jest w niej podobna jak w przypadku kawy – ok. 70 mg kofeiny w jednej filiżance. Różnica polega na tym, że jest ona uwalniana z matchy stopniowo, dzięki czemu pobudzające działanie naparu odczuwalne jest dłużej, nawet kilka godzin po jego wypiciu.

Smak matchy nie każdemu podpasuje – na początku swojej przygody z tym napojem można postawić na mleko lub napoje roślinne albo dodatek słodzika, w postaci cukru czy miodu. W ten sposób warto przywyczajać się do tej zdrowszej alternatywy dla kawy.

 

 

Co pić rano zamiast kawy?

Jeśli ktoś z przyczyn zdrowotnych nie może spożywać kofeiny albo po prostu chce ją ograniczyć w diecie, a nadal potrzebuje porannej dawki pobudzenia, jest jeszcze inna zdrowa alternatywa. Po przebudzeniu warto sięgnąć po szklankę ciepłej wody z dodatkiem ostrych przypraw: szczyptą kurkumy, pieprzu cayenne i imbiru. Do napoju można dodać też odrobinę miodu, sok z cytryny i szczyptę soli. Taka mieszanka szybko doda energii i rozbudzi.

W przypadku problemów ze zdrowiem, jak np. refluks żołądkowy, picie tego napoju jest niewskazane. Z tego powodu warto sięgnąć po najzdrowsze alternatywy dla tego gorącego napoju, czyli ziołowe napary. Szczególnie warto postawić na te mieszanki, które wspomagają trawienie i mają kojące i łagodzące działanie na nasze dolegliwości. Są to napary z takich ziół, jak: 

  • rumianek, 
  • lukrecja, 
  • mięta pieprzowa, 
  • melisa. 

Z klei osoby, które nie przepadają za jedzeniem śniadań, mogą postawić na odżywczy koktajl warzywno-owocowy albo białkowy. Taki napój doda nam energii w postaci cennych węglowodanów – w wielu przypadkach zadziałają one nawet lepiej niż kofeina. Dodatkową zaletą takiego smoothie jest masa cennych antyoksydantów, błonnika, witamin oraz minerałów. 

Tutaj zajrzyj po konkretne przepisy na najlepsze koktajle: TOP 10 pomysłów na smoothie

Co pić zamiast kawy, gdy nie można spożywać kofeiny?

Jeśli nie możesz albo nie chcesz pić kawy, sięgaj po bezkofeinowe alternatywy. Może nie dadzą ci tak mocnego zastrzyku energii jak filiżanka espresso, ale na pewno delikatnie pobudzą i pozytywnie wpłyną na koncentrację.

  • Kawa zbożowa – dla wielu osób ma ona podobny smak do kawy. Ma też kilka cennych właściwości, m.in. reguluje ciśnienie krwi i wspiera funkcjonowanie układu nerwowego. Korzeń cykorii, będący składnikiem kaw zbożowych, uchodzi za naturalny prebiotyk i jest bogatym źródłem rozpuszczalnego błonnika.
  • Kakao – picie go to dla wielu osób czysta przyjemność, a przy okazji wsparcie organizmu. Kakao nie pobudza tak mocno jak kawa, ponieważ ma śladowe ilości kofeiny, ale zawarta w nim teobromina pomaga pozbyć się uczucia zmęczenia, delikatnie pobudza i poprawia koncentrację.
  • Mieszanki ziołowe – specjalne mieszanki ziół nazywane brain boosterami, chociaż nie zawierają kofeiny, to wspierają pracę mózgu i delikatnie pobudzają. Można pić je w postaci naparu albo dodawać do napojów np. smoothie.

 

Megacena
Inka, kawa rozpuszczalna zbożowa Bezglutenowa, 100 g

 

Jakie znasz inne sposoby na pobudzenie i co pijesz zamiast kawy? Więcej kulinarnych inspiracji znajdziesz na Empik Pasje w dziale Gotuję.

Źródło zdjęcia okładkowego: Shutterstock