Szarady

"Szarady " to jedna z najlepszych książek Hamsuna. Przejmująca historia bohatera utworu, Jana Nigela , neurastenika, doskonałe studium psychologiczne Nowe polskie tłumaczenie od 1928 r.. Również nowe tłumaczenie tytułu. W dawnym wydaniu polskim książka ta nosiła tytuł "Misteria" .

Fajna książka - może nie tak jak Błogosławieństwo ziemi, jednak czyta się przyjemnie

to trzeba przeczytac

Nie polecam.

4,5 ⭐

Knut Hamsun, czyli Knud Pedersen, norweski pisarz, noblista literacki, prekursor modernistycznych tendencji w powieści psychologicznej i egzystencjonalnej... Nazista... Zaciekawieni? Tajemniczy przybysz, około trzydziestoletni Johan Nilsen Nagel pewnego czerwcowego wieczoru 1891 roku, u progu lata, wysiada z parowca w małej norweskiej miejscowości. Oprócz futerału po skrzypcach, z którego zrobił walizkę, w kieszeni przywiózł buteleczkę z kwasem pruskim. Mieszkańcom Lillesand przedstawiał się jako agronom, a dzięki umiejętnie prowadzonej rozmowie wyciąga od nich tajemnice, najskrytsze marzenia i plotki o sąsiadach, tymczasem oni nieświadomi zdumieni są, gdyż wygląda na to, że czyta w ich myślach. Za jego ekscentrycznym zachowaniem leży myśl i postanowienie popełnienia samobójstwa, czego Johan nie ukrywa i może właśnie dlatego zaczyna wpływać na życie mieszkańców. Brzmi ciekawie? Ale to jeszcze nie koniec, bo ten chwiejny z natury, neurotyczny i nieco psychopatyczny gościu szaleńczo się zakochuje. Jego wybranką jest piękna córka pastora Dagny, świeżo zaręczona. Jednak jej adorator znaleziony zostaje martwy w lesie. Początkowe podejrzenia o samobójstwie zaczynają jednak zamieniać się w przekonanie, że było to morderstwo. O rany, jak to była książka! Jest cały czas! Jest genialna, fascynująca i jednocześnie przerażająca. Kurt Hamsun zaprosił mnie do gry i wciągnął w paranoiczny umysł Nagela, a może Minuta, lokalnego błazna? Autor piętrzy zagadki, zakłada ludziom maski, szyfruje, koduje prawdę i fałsz w słowach i gestach, pokrętnych czynach, kłamstwach i udawaniu. Ustami Nagela wyznaje miłość i uwodzi, ale też prowokuje i burzy spokój. Wprowadza napięcie, odwraca role, tworzy iście szachową rozgrywkę w imię obsesyjnej miłości, a może w imię zupełnie czegoś innego. To czytelnik sam zdecyduje. "Szarady" na pewno wymykają się ustalonym ramom, a miasteczko Lillesand nie jest typowym miasteczkiem z typowymi mieszkańcami. Bo coś w nich tkwi, drzemie uwalniając się nagle pod wpływem Nagela, jakby pstryknął i wybudził ich z letargu.. Ta książka łączy powieść kryminalną, detektywistyczną z grozą, powieścią szkatułkową i baśnią. Wyśmienita mieszanka z odpowiednio odważonymi składnikami.

Seria Dzieł Pisarzy Skandynawskich to jedna z najbardziej wysublimowanych, interesujących i bez wątpienia bardzo wartościowych serii, jakie mogę polecić. Zakochałam się w książkach Roya Jacobsena, jakie miałam okazję przeczytać, przypomniałam sobie o Karen Blixen, "Oneiron" natomiast nieco mnie rozczarował. Jak wyglądało spotkanie z "Szaradami", czyli kolejną książką z serii? Knut Hamsen na pewno nie był pisarzem jednej powieści. W jego twórczości można prześledzić wzloty i upadki, a o samych "Szaradach" mawia się, iż to właśnie ta książka prawdopodobnie w najlepszym stopniu odzwierciedla wnętrze autora i pozwala na rewizję jego charakteru, myśli, dwojakości charakteru. Cóż, gdyby tak rzeczywiście było, można pokusić się o stwierdzenie, iż Hamsen był specyficzny, trudnym do odgadnięcia człowiekiem o ciężkim, topornym stylu bycia i współżycia. Z "Szarad" wyłania się ekscentryk, który gości na prowincji. Nie byle jaki człowiek, gdyż zarówno specyficzny wygląd, jak i niecodzienne zachowanie skrupulatnie ukrywane za ścianą grzeczności, uprzejmości i pokory sprawiają, że trudno tutaj mówić o sympatii czytelnika względem bohatera, jakiego zarysował autor. Trudno również jednoznacznie określić, jakie cele przyświecały Hansenowi; który problem w szczególności pragnął rozwinąć i w jakim kierunku podążyć. Niespełniona miłość, łamacz niewieścich serc, człowiek niezdecydowany, a może kryminalna zagadka, egzystencja warta (lub niewarta) przeżycia chociażby jednego dnia i nieustanna walka ze swoim mrocznym "ja". Po "Szaradach" nie ma co spodziewać się łatwej, lekkiej lektury, szczególnie gdy dominuje sporo fragmentów wewnętrznego monologu, tak trudnego do jednoznacznego zdefiniowania, jaki cel im przyświeca. Mam również wrażenie, iż ilu czytelników, tyle będzie teorii, jak rozumieć fabułę. Mnie "Szarady" pozostawiają z uczuciem niedosytu, z garścią wątpliwości i z myślami, że muszę tę historię nieco dłużej przeanalizować i przetrawić, ale czy właśnie tym nie charakteryzuje się dobra książka, że pozostaje z nami na dłużej?

"Przez chwilę mierzyli się spojrzeniami; jej serce zaczęło mocniej bić, nieco zbladła. I czemuż to tak bardzo mu zależało, by miała o nim jak najgorsze mniemanie? Choć chętnie, wręcz ochoczo zazwyczaj ustępował, tak w tej sprawie nie dał się ruszyć z miejsca. Co za idée fixe, co za błazeństwo!" "Szarady" to specyficzna, trudna i wymagająca uwagi lektura, z pewnością nie dla każdego. Trudno napisać o niej coś więcej, poza tym co jest w notce od wydawcy, a to dlatego, że ta książka nie ma klarownej fabuły, to raczej studium obserwacji bohaterów, dialogów pomiędzy nimi, które są przeplatane dosyć długimi monologami głównego bohatera. Jednak pomimo, że nie jest to, jak już wspomniałam, łatwa książka, to ten "wysiłek", sprawia też sporo satysfakcji, ponieważ ta skomplikowana, momentami przerażającą, ale też piękna historia, naprawdę daje do myślenia.